ជំងឺគ្រុនផ្ដាសាបក្សី (Avian Influenza) គឺជាជំងឺឆ្លងដែលកើតចេញពីវីរុសផ្ដាសាយ H5N1 (ឬវីរុសផ្សេងទៀតក្នុងក្រុម Avian Influenza Virus)។ ជំងឺនេះប៉ះពាល់ដំបូងដល់សត្វបក្សី ដូចជា៖មាន់ ទា និងបក្សីព្រៃផ្សេងៗ។ ទោះជាយ៉ាងណា វាក៏អាចឆ្លងមកមនុស្សបានផង ដោយសារ:
🦠 របៀបឆ្លងមកមនុស្ស៖
• ការប៉ះពាល់ជាមួយសត្វមានវីរុស (សត្វមាន់/ទា/បក្សីព្រៃ)
• បរិភោគសាច់សត្វឬស៊ុតដែលចំអិនមិនបានល្អ
• ការឆ្លងតាមរយះភាគល្អិតនៅពេលក្អករឺកណ្ដាសដោយបក្សីផ្ទុកមេរោគ ( ទឹកមាត់ ទឹករំអិល រឺលាមកសត្វ) (droplets)
😷 រោគសញ្ញានៃជំងឺគ្រុនផ្ដាសាបក្សី (នៅមនុស្ស):
• គ្រុនក្តៅខ្លាំង
• ឈឺក្បាល
• ឈឺសាច់ដុំ
• ឈឺបំពង់ក
• ហ៊ាសំបោរ
• ក្អកនឹងហត់
• ឈឺចុកទ្រូង/ថប់ដង្ហើម
• ប្រសិនបើធ្ងន់នឹងអាចបណ្តាលអោយ រលាកសួត, ខ្សោយផ្លូវដង្ហើម ហើយអាចបណ្ដាលអោយស្លាប់បាន។
🛡️ ការពារ និងការព្យាបាល៖
• មិនត្រូវប៉ះពាល់សត្វមានឈឺ ឬងាប់ដោយមិនដឹងហេតុ
• មិនត្រូវបរិភោគសាច់មាន់/ទា/ស៊ុតដែលចំអិនមិនបានល្អ
• ស្លៀកពាក់ឧបករណ៍ការពារពេល សម្អាតទីតាំងសត្វ
• លាងដៃជាមួយសាប៊ូអោយទៀងទាត់
• អ្នកជំងឺគួរតែដាក់ឲ្យនៅដាច់ដោយឡែក
• មនុស្សឆ្លងអាចព្យាបាលដោយថ្នាំអង់ទីវីរុស (Antiviral) ដូចជា Oseltamivir (Tamiflu) ប្រសិនបើចាប់បានពេលណាមួយ


Comments